Quy định mới Luật Doanh nghiệp 2026 mang đến nhiều thay đổi quan trọng về minh bạch sở hữu, quản trị và thủ tục doanh nghiệp. Những sửa đổi này ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động và nghĩa vụ pháp lý của doanh nghiệp. Bài viết từ Luật Vạn Bảo sẽ giúp bạn nắm rõ các quy định cần biết.
Tổng quan về Luật Doanh nghiệp mới áp dụng từ năm 2026
Luật Doanh nghiệp là văn bản pháp lý quan trọng điều chỉnh việc thành lập, tổ chức và hoạt động của doanh nghiệp. Các sửa đổi mới nhằm tăng cường minh bạch, nâng cao hiệu quả quản lý và phù hợp với xu hướng quản trị doanh nghiệp hiện đại.
Căn cứ pháp lý của Luật Doanh nghiệp sửa đổi 2025
Luật Doanh nghiệp hiện hành được quy định tại Luật Doanh nghiệp 2020 (Luật số 59/2020/QH14). Một số nội dung đã được sửa đổi, bổ sung bởi Luật số 76/2025/QH15, có hiệu lực từ năm 2026.
Ngoài ra, các quy định liên quan đến đăng ký và quản lý doanh nghiệp còn được hướng dẫn tại các văn bản như:
- Nghị định 168/2025/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp
- Nghị định 122/2021/NĐ-CP về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực kế hoạch và đầu tư
- Luật Phòng, chống rửa tiền 2022
Những văn bản này tạo thành hệ thống pháp lý thống nhất trong quản lý doanh nghiệp.
Mục tiêu sửa đổi và tác động đối với hoạt động doanh nghiệp
Việc sửa đổi Luật Doanh nghiệp hướng tới các mục tiêu chính:
- Tăng cường minh bạch thông tin về sở hữu doanh nghiệp
- Hoàn thiện cơ chế quản trị và quản lý vốn doanh nghiệp
- Đơn giản hóa thủ tục đăng ký kinh doanh
- Nâng cao hiệu quả giám sát và phòng chống rửa tiền
Các thay đổi này giúp môi trường kinh doanh minh bạch hơn, đồng thời tăng trách nhiệm pháp lý của doanh nghiệp.
Quy định mới về khái niệm và thuật ngữ trong Luật Doanh nghiệp
Luật Doanh nghiệp sửa đổi bổ sung một số khái niệm nhằm làm rõ cơ chế quản trị và xác định quyền lợi của chủ thể trong doanh nghiệp.
Sửa đổi khái niệm cổ tức và giá thị trường của phần vốn góp
Theo khoản 5 Điều 4 Luật Doanh nghiệp 2020, cổ tức là khoản lợi nhuận ròng được chia cho cổ đông từ lợi nhuận sau thuế của công ty.
Luật sửa đổi làm rõ nguyên tắc xác định giá thị trường của phần vốn góp hoặc cổ phần, nhằm đảm bảo tính minh bạch khi:
- Chuyển nhượng vốn
- Mua lại cổ phần
- Xử lý tranh chấp nội bộ doanh nghiệp
Quy định này giúp hạn chế việc định giá không minh bạch trong giao dịch vốn.
Bổ sung khái niệm chủ sở hữu hưởng lợi của doanh nghiệp
Khái niệm chủ sở hữu hưởng lợi được quy định tại khoản 7 Điều 3 Luật Phòng, chống rửa tiền 2022. Theo đó, chủ sở hữu hưởng lợi là cá nhân thực sự sở hữu hoặc kiểm soát doanh nghiệp, dù có thể không đứng tên trực tiếp trên giấy tờ pháp lý.
Việc bổ sung khái niệm này nhằm:
- Tăng cường minh bạch cấu trúc sở hữu
- Phòng chống rửa tiền
- Hỗ trợ cơ quan quản lý trong việc giám sát doanh nghiệp
Quy định mới về nghĩa vụ minh bạch thông tin doanh nghiệp
Một trong những điểm đáng chú ý của Luật Doanh nghiệp sửa đổi là tăng cường trách nhiệm minh bạch thông tin của doanh nghiệp.
Nghĩa vụ thu thập và lưu giữ thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi
Doanh nghiệp phải thu thập, cập nhật và lưu giữ thông tin về chủ sở hữu hưởng lợi trong hồ sơ nội bộ. Quy định này nhằm đảm bảo cơ quan quản lý có thể xác định rõ cá nhân kiểm soát thực sự doanh nghiệp khi cần thiết.
Nội dung thông tin thường bao gồm:
- Họ tên
- Quốc tịch
- Tỷ lệ sở hữu hoặc quyền kiểm soát
- Phương thức kiểm soát doanh nghiệp
Nghĩa vụ cung cấp thông tin cho cơ quan nhà nước có thẩm quyền
Khi có yêu cầu từ cơ quan nhà nước có thẩm quyền, doanh nghiệp phải cung cấp thông tin liên quan đến cấu trúc sở hữu và chủ sở hữu hưởng lợi.
Quy định này phù hợp với nguyên tắc minh bạch được quy định trong Luật Phòng, chống rửa tiền 2022 và các tiêu chuẩn quản trị doanh nghiệp quốc tế.
Quy định mới về đối tượng được tham gia thành lập và quản lý doanh nghiệp
Luật Doanh nghiệp cũng điều chỉnh một số quy định liên quan đến quyền thành lập và quản lý doanh nghiệp.
Điều chỉnh quy định đối với cán bộ, công chức, viên chức
Theo khoản 2 Điều 17 Luật Doanh nghiệp 2020, một số đối tượng không được quyền thành lập và quản lý doanh nghiệp, bao gồm:
- Cán bộ, công chức
- Sĩ quan, quân nhân chuyên nghiệp
- Người đang bị truy cứu trách nhiệm hình sự
Quy định này nhằm tránh xung đột lợi ích và đảm bảo tính minh bạch trong hoạt động quản lý nhà nước.
Trường hợp được phép tham gia thành lập doanh nghiệp trong lĩnh vực đổi mới sáng tạo
Luật sửa đổi mở rộng cơ chế hỗ trợ hoạt động đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.
Trong một số trường hợp, viên chức làm việc tại cơ sở nghiên cứu hoặc trường đại học có thể tham gia thành lập doanh nghiệp khoa học – công nghệ theo quy định của pháp luật chuyên ngành.
Điều này nhằm thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu và phát triển doanh nghiệp công nghệ.
Quy định mới về quản lý vốn, cổ phần và trái phiếu doanh nghiệp
Quản lý vốn và hoạt động tài chính của doanh nghiệp cũng được điều chỉnh nhằm tăng cường tính minh bạch.
Sửa đổi quy định về cổ tức và phân chia lợi nhuận
Theo Điều 135 Luật Doanh nghiệp 2020, công ty cổ phần chỉ được chia cổ tức khi đáp ứng đủ các điều kiện:
- Công ty đã hoàn thành nghĩa vụ thuế
- Có lợi nhuận sau thuế
- Bảo đảm thanh toán đủ các khoản nợ sau khi chia cổ tức
Các quy định mới làm rõ hơn cơ chế phân chia lợi nhuận để tránh việc chia cổ tức khi doanh nghiệp chưa đảm bảo nghĩa vụ tài chính.
Điều chỉnh điều kiện chào bán trái phiếu riêng lẻ của công ty cổ phần
Hoạt động phát hành trái phiếu riêng lẻ của doanh nghiệp phải tuân thủ các quy định của pháp luật về chứng khoán và doanh nghiệp.
Việc siết chặt điều kiện phát hành nhằm:
- Bảo vệ nhà đầu tư
- Hạn chế rủi ro tài chính
- Tăng tính minh bạch của thị trường vốn
Quy định mới về thủ tục và quản lý đăng ký doanh nghiệp
Luật Doanh nghiệp sửa đổi cũng hướng tới việc đơn giản hóa thủ tục hành chính trong hoạt động đăng ký doanh nghiệp.
Bãi bỏ một số thủ tục đăng ký doanh nghiệp không còn phù hợp
Một số thủ tục hành chính được rà soát và bãi bỏ nhằm giảm thời gian và chi phí cho doanh nghiệp.
Theo Nghị định 168/2025/NĐ-CP về đăng ký doanh nghiệp, việc đăng ký doanh nghiệp hiện được thực hiện chủ yếu thông qua Cổng thông tin quốc gia về đăng ký doanh nghiệp.
Hệ thống đăng ký điện tử giúp:
- Rút ngắn thời gian xử lý hồ sơ
- Giảm thủ tục giấy tờ
- Nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước đối với doanh nghiệp
Các trường hợp phải thông báo thay đổi nội dung đăng ký doanh nghiệp
Theo Điều 30 Luật Doanh nghiệp 2020, doanh nghiệp phải thông báo thay đổi nội dung đăng ký trong các trường hợp như:
- Thay đổi địa chỉ trụ sở
- Thay đổi người đại diện theo pháp luật
- Thay đổi vốn điều lệ
- Thay đổi ngành nghề kinh doanh
Việc thông báo phải thực hiện đúng thời hạn theo quy định pháp luật.
Quy định mới về giải thể và chấm dứt hoạt động của doanh nghiệp
Luật Doanh nghiệp cũng quy định rõ hơn về các trường hợp chấm dứt hoạt động của doanh nghiệp.
Các trường hợp doanh nghiệp bị giải thể theo quy định mới
Theo Điều 207 Luật Doanh nghiệp 2020, doanh nghiệp bị giải thể trong các trường hợp như:
- Kết thúc thời hạn hoạt động ghi trong điều lệ
- Theo quyết định của chủ sở hữu hoặc hội đồng cổ đông
- Không còn đủ số lượng thành viên tối thiểu
- Bị thu hồi Giấy chứng nhận đăng ký doanh nghiệp
Doanh nghiệp chỉ được giải thể khi đã thanh toán hết các nghĩa vụ tài chính.
Quy định về chấm dứt hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện
Theo Điều 213 Luật Doanh nghiệp 2020, doanh nghiệp có quyền quyết định chấm dứt hoạt động chi nhánh, văn phòng đại diện hoặc địa điểm kinh doanh.
Sau khi chấm dứt hoạt động, doanh nghiệp phải thực hiện thủ tục thông báo với cơ quan đăng ký kinh doanh theo quy định.
Dịch vụ tư vấn pháp lý doanh nghiệp theo quy định mới tại Luật Vạn Bảo
Các quy định mới của Luật Doanh nghiệp từ năm 2026 có thể ảnh hưởng trực tiếp đến hoạt động quản trị, minh bạch thông tin và nghĩa vụ pháp lý của doanh nghiệp.
Vì vậy, việc cập nhật và áp dụng đúng quy định là yếu tố quan trọng giúp doanh nghiệp hạn chế rủi ro pháp lý.
Luật Vạn Bảo cung cấp các dịch vụ tư vấn pháp lý doanh nghiệp như:
- Tư vấn thành lập doanh nghiệp
- Tư vấn thay đổi đăng ký kinh doanh
- Tư vấn quản trị và cấu trúc sở hữu doanh nghiệp
- Tư vấn giải thể, tạm ngừng hoạt động doanh nghiệp
Doanh nghiệp cần hỗ trợ pháp lý có thể liên hệ Luật Vạn Bảo qua số điện thoại 0989 289 295 để được tư vấn nhanh chóng và chính xác theo quy định pháp luật hiện hành.