Từ 01/7/2025, quy định về người quản lý doanh nghiệp hưởng lương có bắt buộc đóng BHXH không có nhiều thay đổi quan trọng. Bài viết dưới đây của Luật Vạn Bảo sẽ giúp doanh nghiệp hiểu rõ đối tượng, mức đóng và trách nhiệm pháp lý theo Luật BHXH 2024.
Người quản lý doanh nghiệp không hưởng tiền lương có phải đóng BHXH từ 01/07/2025 không?
Việc xác định nghĩa vụ đóng BHXH đối với người quản lý không hưởng lương là nội dung mới, dễ gây nhầm lẫn. Dưới đây là căn cứ pháp lý và quy định mới cần nắm rõ.
Căn cứ pháp lý theo Luật BHXH 2024
Theo Điều 2 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, đối tượng tham gia BHXH bắt buộc đã được mở rộng so với quy định trước đây. Trong đó, bổ sung nhóm người quản lý doanh nghiệp không hưởng tiền lương.
Quy định này nhằm đảm bảo nguyên tắc bao phủ an sinh xã hội toàn diện, tránh tình trạng “lách luật” bằng việc không nhận lương để né nghĩa vụ BHXH.
Quy định mới: thuộc đối tượng tham gia BHXH bắt buộc
Từ ngày 01/07/2025, người quản lý doanh nghiệp dù không hưởng lương vẫn thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc nếu có tham gia điều hành, quản lý doanh nghiệp.
Điểm mới cốt lõi là: Không còn phụ thuộc vào yếu tố “có hưởng lương hay không” mà dựa vào vai trò quản lý và điều hành thực tế.
Những ai được xác định là người quản lý doanh nghiệp không hưởng lương?
Để tránh hiểu sai đối tượng, doanh nghiệp cần xác định đúng các chức danh và đặc điểm nhận diện theo quy định pháp luật.
Các chức danh quản lý thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc
Theo Luật Doanh nghiệp và Luật BHXH 2024, người quản lý doanh nghiệp bao gồm:
- Chủ doanh nghiệp tư nhân
- Thành viên hợp danh
- Chủ tịch công ty, Chủ tịch HĐQT
- Thành viên HĐQT, Giám đốc, Tổng giám đốc
- Các chức danh quản lý khác theo điều lệ công ty
Những người này dù không nhận lương nhưng vẫn có quyền điều hành, quyết định hoạt động của doanh nghiệp.
Đặc điểm nhận diện: không hưởng lương nhưng tham gia quản lý, điều hành
Các dấu hiệu nhận diện phổ biến gồm:
- Có quyền ký kết, quyết định hoạt động kinh doanh
- Tham gia điều hành, quản lý thường xuyên
- Được ghi nhận trong hồ sơ pháp lý doanh nghiệp
Như vậy, yếu tố “không hưởng lương” không làm thay đổi bản chất quan hệ quản lý.
Khi nào người quản lý doanh nghiệp không hưởng lương phải đóng BHXH?
Không phải mọi trường hợp đều phát sinh nghĩa vụ, mà phải căn cứ vào điều kiện cụ thể theo luật.
Trường hợp thuộc đối tượng quy định tại Điều 2 Luật BHXH 2024
Người quản lý doanh nghiệp sẽ phải tham gia BHXH bắt buộc khi:
- Thuộc nhóm đối tượng quy định tại Điều 2
- Có tham gia quản lý, điều hành doanh nghiệp
- Không thuộc diện miễn trừ theo quy định pháp luật
Ví dụ: Chủ tịch công ty TNHH một thành viên trực tiếp điều hành dù không nhận lương vẫn phải tham gia BHXH.
Nguyên tắc tham gia: không phụ thuộc việc có hưởng lương hay không
Điểm thay đổi quan trọng là nguyên tắc tham gia BHXH:
- Không còn dựa vào tiền lương
- Mà dựa vào vai trò, chức danh và mức độ tham gia quản lý
Điều này giúp cơ quan quản lý kiểm soát tốt hơn nghĩa vụ BHXH trong doanh nghiệp.
Mức đóng BHXH của người quản lý doanh nghiệp không hưởng lương
Sau khi xác định thuộc đối tượng, doanh nghiệp cần hiểu rõ cách tính mức đóng.
Tỷ lệ đóng BHXH, BHYT theo quy định (tổng khoảng 29,5%)
Theo quy định hiện hành:
- Người sử dụng lao động đóng khoảng 21,5%
- Người lao động đóng khoảng 8%
Tổng mức đóng BHXH, BHYT, BHTN dao động khoảng 29,5% trên tiền lương làm căn cứ đóng.
Cách xác định tiền lương làm căn cứ đóng BHXH
Với người quản lý không hưởng lương, tiền lương đóng BHXH được xác định:
- Theo mức do doanh nghiệp đăng ký
- Không thấp hơn mức lương tối thiểu vùng
- Không vượt quá mức trần theo quy định
Đây là điểm doanh nghiệp cần đặc biệt lưu ý để tránh bị truy thu.
Phương thức và thời hạn đóng BHXH
Bên cạnh mức đóng, phương thức và thời hạn cũng là yếu tố quan trọng trong việc tuân thủ.
Các phương thức đóng: hàng tháng, 3 tháng hoặc 6 tháng
Theo quy định, doanh nghiệp có thể lựa chọn:
- Đóng hàng tháng
- Đóng theo quý (3 tháng)
- Đóng theo chu kỳ 6 tháng
Tùy vào quy mô và tình hình tài chính để lựa chọn phương thức phù hợp.
Thời hạn đóng và trách nhiệm thực hiện
Doanh nghiệp phải thực hiện đóng đúng thời hạn theo quy định của cơ quan BHXH.
Việc chậm đóng có thể dẫn đến:
- Bị tính lãi chậm nộp
- Bị xử phạt hành chính
Trường hợp người quản lý tham gia tại nhiều doanh nghiệp
Thực tế có nhiều người đồng thời giữ vai trò quản lý tại nhiều công ty.
Nguyên tắc đóng BHXH tại một nơi theo thứ tự ưu tiên
Theo quy định, người quản lý chỉ đóng BHXH tại một doanh nghiệp.
Thứ tự ưu tiên xác định nơi đóng có thể dựa vào:
- Nơi làm việc chính
- Nơi có thỏa thuận hoặc đăng ký
Cách xác định nơi tham gia BHXH phù hợp
Doanh nghiệp cần phối hợp để xác định:
- Nơi tham gia BHXH chính thức
- Tránh tình trạng đóng trùng hoặc không đóng
Rủi ro pháp lý khi không đóng BHXH cho người quản lý doanh nghiệp
Việc không tuân thủ quy định mới có thể gây nhiều hệ quả nghiêm trọng.
Nguy cơ bị truy thu và xử phạt hành chính
Theo quy định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực BHXH:
- Doanh nghiệp có thể bị truy thu toàn bộ số tiền chưa đóng
- Bị phạt tiền và tính lãi chậm đóng
Ảnh hưởng đến doanh nghiệp khi bị thanh tra BHXH
Khi bị thanh tra, doanh nghiệp có thể:
- Bị đánh giá rủi ro pháp lý cao
- Ảnh hưởng uy tín và hoạt động kinh doanh
- Phát sinh chi phí xử lý vi phạm
Doanh nghiệp cần làm gì để tuân thủ quy định mới về BHXH?
Để tránh rủi ro, doanh nghiệp cần chủ động rà soát và triển khai đúng quy định.
Rà soát đối tượng quản lý thuộc diện phải tham gia
Doanh nghiệp nên:
- Kiểm tra toàn bộ chức danh quản lý
- Xác định đúng đối tượng thuộc diện đóng BHXH
- Cập nhật hồ sơ pháp lý đầy đủ
Thực hiện đăng ký và đóng BHXH đúng quy định
Cần thực hiện:
- Đăng ký tham gia BHXH kịp thời
- Xác định mức đóng phù hợp
- Đóng đúng thời hạn theo quy định
Dịch vụ tư vấn BHXH tại Luật Vạn Bảo
Việc áp dụng quy định mới về BHXH đối với người quản lý doanh nghiệp không hưởng lương đòi hỏi doanh nghiệp phải hiểu đúng và thực hiện chuẩn ngay từ đầu.
Luật Vạn Bảo cung cấp dịch vụ tư vấn chuyên sâu về BHXH, hỗ trợ doanh nghiệp:
- Rà soát đối tượng tham gia BHXH theo Luật BHXH 2024
- Xác định mức đóng và phương án tối ưu chi phí
- Xử lý các rủi ro truy thu, thanh tra BHXH
Doanh nghiệp có thể liên hệ trực tiếp qua Hotline: 0989 289 295 để được đội ngũ luật sư tư vấn chi tiết, đảm bảo tuân thủ đúng quy định của pháp luật và hạn chế tối đa chi phí phát sinh trong quá trình hoạt động.